Planning
Welke kamrail past bij mijn verdeler? Types, notatie en keuze
Kamrailtypes op een rij: poolvolgorde, raster, vork of pen, doorsnede en lengte lezen, de juiste bouwvorm vinden voor sterrennet, driehoeksnet 3×230 V en eenfasige aansluiting en in de kasteditor kiezen.
De juiste kamrail hangt van drie vragen af: welke netgeleiders levert je aansluiting (sterrennet 3N~400/230 V, driehoeksnet 3×230 V zonder N of eenfasig)? Welke poolbeelden hebben de toestellen in de rij? En welke tandvolgorde, welk raster en welke aansluitvorm heeft de rail? Dit artikel toont de 13 bouwvormen die de kasteditor kent, koppelt ze aan situaties en legt uit hoe je de keuze in de editor maakt. De typenummers komen uit fabrikantdocumenten (Hager, Schneider Electric, FTG via Vander Elst, Siemens, Eaton; ABB en Gewiss alleen als opgave van de groothandel), stand 13/11/2026. Ze zijn geen aanbeveling en vervangen het gegevensblad van je toestellen niet.

Wat verdeelt een kamrail en wat niet?
Een kamrail (ook faserail) verbindt meerdere naast elkaar gemonteerde toestellen met een gemeenschappelijke voeding. Elke tand zit op een pool van een toestel en voert de netgeleider van die pool. Ze vervangt het bedraden van toestel naar toestel, maar niet de voeding en niet de beveiligingstoestellen.
Drie niveaus kunnen allemaal „L1” heten:
| Niveau | Vraag | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Netgeleider van de aansluiting | Welke geleiders levert de huisaansluiting? | Sterrennet: L1, L2, L3, N. Driehoeksnet: L1, L2, L3, geen N |
| Netgeleider op de pool | Welke geleider ligt op welke toestelpool? | Volgt uit de tandvolgorde van de rail |
| Opdruk op de klem | Welk soort pool is de klem? | „L1” op een 1P-automaat: ligt op L1, L2 of L3, afhankelijk van de tand |
De opdruk op de klem zegt nooit welke netgeleider aanligt. In het driehoeksnet voert de klem „N” van een 1P+N-toestel zelfs een tweede lijngeleider.
Hoe heet de kamrail in catalogi en in de groothandel?
| Taal | Termen in catalogi en gegevensbladen | Bron |
|---|---|---|
| Nederlands | kamrail (Hager), kamgeleider en faserail (Vander Elst) | Hager-gegevensblad (nl); Vander Elst-gegevensbladen |
| Frans (België) | barre de pontage (Hager België), peigne de raccordement (Schneider, Vander Elst), peigne d’alimentation (Legrand) | Hager-gegevensblad fr-BE; Schneider- en Legrand-catalogus |
| Duits | Phasenschiene (Hager), Kammschiene (handel, PlanElec) | Hager-catalogus DE |
| Engels | comb busbar, phase rail, insulated busbar | Hager-catalogus internationaal |
Voor databanken en exports geldt ETIM-klasse EC000215; Vander Elst voert ze als „Faserail” resp. „Peigne de raccordement”.
Hoe lees je de notatie van een kamrail?
| Gegeven | Betekenis | Voorbeeld uit gegevensbladen |
|---|---|---|
| Poolbeeld | Welke geleiders de rail voert: 1P, 2P, 3P, 3P+N („3 fasen plus N”) of 4P | Hager KDN363A: 3P. Hager KDN463A: 4P |
| Poolvolgorde (tandvolgorde) | Volgorde van de geleiders van deeleenheid naar deeleenheid | L1·L2·L3 (Hager KDN363A). L1·L2·L3·N (Hager KDN463A). L1·N·L2·N·L3·N (Hager KDN451D) |
| Ligging van N | Bij rails met N: N rechts of links van de lijngeleider. Dat hangt van de fabrikant af | Hager, FTG en Siemens: N rechts. Schneider: N links (R9XFH412: N·L1·L2·L3) |
| Groeprail („IN/OUT”) | De rail wisselt van poolbeeld: een kop onder de differentieelschakelaar, daarna de aftakkingen | Hager KDN450D: kop L1·L2·L3·N, daarna L1·N·L2·N·L3·N |
| Overgeslagen positie | Een plaats zonder tand, bijvoorbeeld onder de N-pool van een vierpolige differentieelschakelaar. Dat is geen N-tand: daar voert de rail niets | Hager KDN363F: kop L1·L2·L3·—, daarna L1·L2·L3 (vierpolige differentieelschakelaar plus acht 1P-automaten op 12 TE) |
| Raster (steek) | Afstand tussen de contacten. Een deeleenheid (TE) is één module. Bij half raster (½ TE) zitten twee polen in één TE | FTG Eurovario: steek 17,8 mm. Schneider: steek 18 mm. ABB Unibis en Gewiss: half raster, alleen als opgave van de groothandel |
| Aansluitvorm | Vork of pen | Hager KDN363A: vork. Hager KB363A: pen. Siemens 5ST3720: pen, zonder eindkappen |
| Doorsnede en nominale stroom | Doorsnede van de rail en de stroom die ze voert | 10 mm² en 63 A (Hager KDN363A). 16 mm² en 80 A (Hager KDN451D). FTG Eurovario: tot 100 A |
| Lengte in TE | Hoeveel deeleenheden de rail dekt | Hager: 12 TE (KDN363A), 18 TE (KDN363G), 54 TE (KDN451E), 57 TE (KDN363B), 58 TE (KDN450E) |
Daarbij horen eindkappen: Vander Elst wijst erop dat kamgeleiders worden geleverd zonder de eindafdekkingen die de IP20-veiligheid verzekeren. FTG Eurovario is rondom gegoten en heeft er geen nodig; Siemens 5ST3720 heeft evenmin eindkappen.
Let op bij „4-polig”: het woord betekent per fabrikant iets anders. Hager noemt L1·L2·L3·N vierpolig, Vander Elst een rail met L1+N-L2+N-L3+N. Beslissend is de uitgeschreven poolvolgorde, niet het poolaantal.
Welke bouwvorm past bij welke situatie?
De editor kent 13 bouwvormen en 39 gedocumenteerde referenties. De tabel noemt de bouwvormen zoals hun tegels in de editor heten.
| Bouwvorm in de editor | Tandvolgorde | Raster | Net | Referenties in de catalogus |
|---|---|---|---|---|
| 1P | L | 1 TE | alle | geen |
| 2P, N rechts | L1·N (driehoeksnet: L1·L2) | 1 TE | 1×230 V, ster, driehoek | Schneider R9XFH218; FTG ES20610, ES21210; Eaton 215642 |
| 3P | L1·L2·L3 | 1 TE | ster, driehoek | Hager KDN363A, KDN363B, KDN363G, KB363A; Schneider R9XFH312, R9XFH318; FTG ES31210, ES31216 |
| 4P, N rechts | L1·L2·L3·N | 1 TE | ster | Hager KDN463A, KDN463B, KDN480B; FTG ES41210, ES41216, E50.418.101 |
| 4P, N links | N·L1·L2·L3 | 1 TE | ster | Schneider R9XFH412, R9XFH457 |
| 3 × P+N, N rechts | L1·N·L2·N·L3·N | 1 TE | ster | Hager KDN451D, KDN451E, KDS563A; FTG ES41210N, ES41216N; Siemens 5ST3720 |
| 3 × P+N, N links | N·L1·N·L2·N·L3 | 1 TE | ster | Schneider R9XFH518 |
| 4P → P+N, N rechts | Kop L1·L2·L3·N, dan L1·N·L2·N·L3·N | 1 TE | ster | Hager KDN450D, KDN450E; FTG ES41210FILS, ES41216FILS |
| 4P → P+N, N links | Kop N·L1·L2·L3, dan N·L1·N·L2·N·L3 | 1 TE | ster | Schneider R9XFH518G |
| 4P → 1P | Kop L1·L2·L3·—, dan L1·L2·L3 | 1 TE | ster | Hager KDN363F; FTG ESFI8LSSO, ESFI8LS16SO |
| 2P, N rechts, ½ TE | L1·N | ½ TE | 1×230 V, ster | ABB ABBBVSU21810, ABBBVSU25510 (opgave groothandel) |
| 3P, ½ TE | L1·L2·L3 | ½ TE | ster, driehoek | ABB ABBBBSU311210 (opgave groothandel) |
| 3 × P+N, ½ TE | L1·N·L2·N·L3·N | ½ TE | ster | Gewiss GW99002 (opgave groothandel) |
Sterrennet 3N~400/230 V
Het sterrennet levert L1, L2, L3 en N. Een eenfasige stroomkring hangt tussen een lijngeleider en N.
| Situatie | Bouwvorm in de editor | Opmerking |
|---|---|---|
| Vierpolige differentieelschakelaar voedt 1P-automaten | 4P → 1P | De N-pool van de differentieelschakelaar zit op de overgeslagen positie |
| Vierpolige differentieelschakelaar voedt 1P+N- of 2P-automaten (elk 2 TE) | 4P → P+N, N rechts | Daarna past ook 3 × P+N, N rechts |
| 1P+N- of 2P-toestellen zonder differentieelschakelaar ervoor, elk 2 TE | 3 × P+N, N rechts | De toestellen verdelen zich om de beurt over L1, L2, L3 |
| Driepolige toestellen zonder N | 3P | Ook 1P-automaten om de beurt op L1, L2, L3 |
| Toestellen met N-pool (3P+N, 4P) | 4P, N rechts | Een 3P-rail wijst de editor af: „N-pool op fase” |
| Tweepolige differentieelschakelaar voedt 2P-aftakkingen | 2P | Alle aftakkingen hangen aan één lijngeleider |
| Compacte 1P+N-toestellen, 1 TE breed | 3 × P+N, ½ TE | Alleen gedocumenteerd als opgave van de groothandel (Gewiss) |
Driehoeksnet 3×230 V zonder N
Het driehoeksnet heeft L1, L2 en L3, maar geen N. Een eenfasige stroomkring hangt tussen twee lijngeleiders. Gangbare praktijk is een vierpolige differentieelschakelaar met vrije N-pool; PlanElec legt nieuwe differentieelschakelaars bij een driefasige aansluiting vierpolig aan en laat de N-pool in het driehoeksnet vrij. Dat is geen voorschrift van de fabrikant. De tweepolige differentieelschakelaar blijft kiesbaar.
| Situatie | Bouwvorm in de editor | Opmerking |
|---|---|---|
| Differentieelschakelaar voedt 2P-automaten (elk 2 TE) | 3P | Een 2P-toestel neemt twee opeenvolgende tanden: L1·L2, L3·L1, L2·L3. Bouwvormen met N: „Ander net” |
| Driepolige toestellen | 3P | Vander Elst geeft de driepolige kamgeleiders uitdrukkelijk op voor de aansluiting 3×230 V |
| Compacte 2P-toestellen, 1 TE breed | 3P, ½ TE | Alleen gedocumenteerd als opgave van de groothandel (ABB Unibis) |
| Tweepolige differentieelschakelaar voedt 2P-aftakkingen | 2P | Eén geleiderpaar |
Het reglement zegt over één- en tweefasige stroombanen in huishoudelijke installaties (AREI art. 4.4.4.2): er wordt een overstroomdetectie voorzien op de twee actieve geleiders, behalve indien op dit niveau een differentieelstroombeschermingsinrichting aanwezig is die tevens een overstroomdetectie in één van de lijngeleiders bevat en de onderbreking van de twee actieve geleiders verzekert; die inrichting heeft het vereiste onderbrekingsvermogen. De tekst vind je in het reglement.
Eenfasige aansluiting
Eenfasig levert de aansluiting L1 en N (of L1 en L2). De editor wijst bouwvormen af die over meerdere lijngeleiders verdelen.
| Situatie | Bouwvorm in de editor | Opmerking |
|---|---|---|
| Alle aftakkingen tweepolig (2P of 1P+N, 2 TE) | 2P | Vander Elst geeft tweepolige types uitdrukkelijk op voor 1×230 V |
| Compacte 1P+N-toestellen, 1 TE breed | 2P, ½ TE | Alleen gedocumenteerd als opgave van de groothandel (ABB Unibis) |
Wanneer past een bouwvorm niet?
In de editor verschijnen niet passende tegels gedempt; de reden staat achter het info-symbool.
| Melding in de editor | Betekenis |
|---|---|
| Ander net | De bouwvorm is gedocumenteerd voor een andere netvorm, bijvoorbeeld een N-tand in het driehoeksnet |
| Eenfasige aansluiting | De bouwvorm verdeelt over meerdere lijngeleiders |
| Raster past niet | De poolafstand van de toestellen wijkt af van het raster van de bouwvorm |
| Tand ontbreekt | Een lijngeleiderpool zou op een positie zonder tand zitten |
| Fase op N-tand | Een lijngeleiderpool zou op een N-tand zitten |
| N-pool op fase | Een N-pool zou op een lijngeleidertand zitten |
| N-zijde past niet | Bouwvorm met N links, toestellen met N rechts |
| Fase dubbel | Een meerpolig toestel zou dezelfde lijngeleider tweemaal krijgen |
| Kop past niet bij differentieelschakelaar | De kop van de groeprail past niet bij de polen van de differentieelschakelaar |
| Differentieel levert te weinig | De aftakkingen vragen meer lijngeleiders dan de differentieelschakelaar levert |
| Geen toestellen | Er zijn geen aftakkingen gekozen |
Twee gevolgen: een tweepolige differentieelschakelaar kan geen drie lijngeleiders verdelen, en een 3P-rail zonder overslag kan geen vierpolig toestel voeden, omdat de N-pool op een fasetand zou zitten.
Welke fouten komen bij de keuze het vaakst voor?
| Fout | Gevolg | Zo voorkom je ze |
|---|---|---|
| „4-polig” besteld op poolaantal | L1·L2·L3·N en L1+N-L2+N-L3+N zijn verschillende rails | De uitgeschreven poolvolgorde uit het gegevensblad vergelijken met de rij |
| N links in plaats van N rechts | Schneider-rails hebben N links, Hager, FTG en Siemens rechts | Toestellen en rail van één merk kiezen; de editor meldt „N-zijde past niet” |
| Rail verdeelt andere geleiders dan gedacht | Fasebelasting en spanningsligging kloppen niet met het plan | De netgeleider op de pool controleren, niet de opdruk op de klem |
| Vork en pen verwisseld | De rail past niet bij de aansluitvorm van het toestel | De aansluitvorm afleiden uit de toestelklem en kiezen volgens het gegevensblad |
| Raster en fabrikanten gemengd | Steek 17,8 mm bij FTG, 18 mm bij Schneider: de pasvorm is niet gedocumenteerd | Rail en toestellen van dezelfde fabrikant gebruiken; Schneider noemt per rail de compatibele reeksen |
| Toestellen met hulpcontact op een standaardrail | Vander Elst en Legrand sluiten ze uit; Hager voert er eigen rails voor | Voor hulpcontacten een daarvoor vrijgegeven rail kiezen |
| Driepolige rail voor toestellen met N-pool | Vander Elst: „Geschikt voor apparaten met nulgeleider: Nee” | Een bouwvorm met N kiezen |
| Nominale stroom van de rail over het hoofd gezien | 10 mm² en 63 A tegenover 16 mm² en 80 A: de rail heeft een eigen stroomgrens | De stroom van de rail vergelijken met de stroom aan het voedingspunt |
| Open tanden en uiteinden niet afgedekt | Vrije tanden blijven onbeschermd, uiteinden zonder kap zijn open | Afdekkingen („Kamrailafscherming voor vrije aansluitpolen” bij Hager) en eindkappen plaatsen als de rail ze niet heeft |
Hoe kies je de kamrail in de kasteditor?
De bedradingshulpmiddelen zijn in de pilootfase. De kamrail zie en wijzig je in de studio onder Verdeelkast in de werkruimte Bedrading. Elke rail wordt getekend met gekleurde banen per netgeleider en tanden in de kleur van hun geleider; de klemmarkering op het toestel toont de netgeleider van de pool, de klemaanduiding staat in de tooltip („Klem … · Netgeleider …”).


De kaart bij de rail lezen
- Klik op de rail. De kaart Kamrail opent.
- De kaart toont een miniatuur en chips: de Geleiders (L1, L2, L3, N), de bouwvorm (bijvoorbeeld „4P → 1P”), fabrikant en typenummer, Raster en Lengte in modules. Een symbool zegt of de rail Automatisch is afgeleid of Opgeslagen.
- Het info-symbool („Waarom deze uitvoering”) toont de redenen. Onderaan verwijst de kaart naar dit artikel („Types kamrails”).
| Reden in de kaart | Betekenis |
|---|---|
| N via kamrail | De rail voert zelf N |
| N via nulblok | N komt via een nulblok |
| N-pool zonder tand | De N-pool van de differentieelschakelaar zit op een overgeslagen positie |
| Driehoek: paren, geen N | In het driehoeksnet zijn er geleiderparen en geen N |
| Vierde pool vrij | De vierde pool van de differentieelschakelaar blijft onbezet |
| Twee polen per module | Half raster |
| 2P-differentieel: één geleider | De differentieelschakelaar geeft maar één geleider door |
| Vast op L1 (L2, L3) | De aftakkingen zijn vast aan een geleider gekoppeld |
| Eenfasige aansluiting | Er is maar één lijngeleider |
| Opgeslagen patroon | De rail komt uit het opgeslagen project |

Een conflict bij de tweepolige differentieelschakelaar oplossen
Vraagt een aftakking meer lijngeleiders dan de differentieelschakelaar levert, dan toont de rail een waarschuwingsteken („Differentieel levert niet alle geleiders”). De kaart toont wat het toestel levert, wat de uitgangen vragen en wat Ontbreekt. Er zijn twee wegen:
| Weg | Effect |
|---|---|
| Differentieel op 4P | De differentieelschakelaar wordt vierpolig; de kaart noemt de extra ruimte in modules (bijvoorbeeld „+2 mod.”) |
| Op één geleider (driehoeksnet: Op één geleiderpaar) | Je kiest de Geleider resp. het Geleiderpaar, de balken Fasebelasting tonen Vooraf en Nadien in kW, daarna Toepassen |
Een weg kan geblokkeerd zijn: „Geen plaats in de rij”, „Artikel enkel 2-polig” („Al 4-polig” bij een al vierpolig toestel), „Geleider past niet” of „Niet toegepast”. Blijven er driepolige aftakkingen over, dan staat er „n × 3P blijft”.

De bouwvorm kiezen in de railbewerking
- Kies in Bedrading het hulpmiddel Kamrail en de toestellen van één rij. Alleen automaten (MCB) en differentieelautomaten (RCBO) kunnen bij een railgroep horen.
- In het paneel Fysieke kamrailgroep toont het gedeelte Bouwvorm de bouwvormen als tegels met miniatuur. Passende staan voorop, de beste draagt een ster („Past het best”), niet passende zijn gedempt; de reden staat achter het info-symbool.
- Daaronder toont Fabrikant de keuze Generiek en de referenties van de gekozen bouwvorm met chips voor vork of pen, modules, doorsnede en stroom. De herkomst („Datablad”, „Fabrikantpagina”, „Opgave groothandel”) staat in de tooltip. De referentie is optioneel.
- Een nieuwe rail start met de beste bouwvorm; bestaat er een referentie van het merk van de verdeler, dan is die voorgekozen, anders geldt Generiek. De keuze zet poolvolgorde, aantal polen en raster.
- De status Gecontroleerd, Ongecontroleerd of Niet compatibel toont of fabrikantgegevens de vorm staven. Controleer de voorvertoning en klik op Toepassen.
In de materiaallijst staat de rail met fabrikant en typenummer („Kamrail Hager KDN451D”) resp. zonder referentie als „Kamrail 3 × P+N, 12 modules, raster 1 module (generiek)”.

Welke grenzen heeft de editor?
- De tabellen tonen gedocumenteerde bouwvormen en referenties, geen volledige typelijst. Opgenomen is alleen wat het onderzoek van 13/11/2026 heeft bevestigd. Andere fabrikanten en reeksen hebben eigen tandvolgordes.
- Legrand en de ABB-reeksen BV-G en BV-S ontbreken: voor hen is geen tandvolgorde gedocumenteerd. Bij het ABB-halfraster (Unibis) en bij Gewiss zijn er alleen opgaven van de groothandel.
- Rails met twee rasters in één stuk (Schneider Resi9 XP, Hager smalbouw) kan de editor niet weergeven.
- Verticale verbinders tussen DIN-rails maken geen deel uit van de editor.
- N links: de bouwvormen met N links zijn gedocumenteerd (Schneider), maar passen vandaag bij geen enkel gemodelleerd toestel, omdat de toestellen in het model N rechts voeren.
- Een referentie staaft de bouwvorm, niet de geschiktheid voor willekeurige toestellen. Hoe de rail in het driehoeksnet bij de vrije N-pool van een vierpolige differentieelschakelaar fysiek eindigt, staat in geen gegevensblad; vraag het de fabrikant.
- Modulegetallen verschillen per markt (Hager KDN451E: 54 TE volgens het Belgische gegevensblad, 57 TE in de oudere bestelgids). Maatgevend is het gegevensblad van je groothandel.
- PlanElec plant de bedrading van de verdeelkast in de pilootfase. De keuring van de installatie doet het erkend organisme.
Ga verder met Installatie plannen en onderverdelers vormen en met Een verdeelkast herkennen van foto’s.
Bronnen
Alle gegevens over types, poolvolgordes, raster, doorsnede en stroom komen uit fabrikantdocumenten, geraadpleegd op 13/11/2026. De catalogus in het product draagt bij elke referentie de bewijs-URL.
- Hager, Bestellübersicht Modulargeräte, stand 11/2023: tandvolgordes van KDN363A, KDN363F, KDN463A, KDN451D, KDN450D.
- Hager-gegevensbladen: KDN363A (fr-BE), KDN363A (nl), KB363A (nl-BE).
- FTG, Eurovario-catalogus 07/2025; Vander Elst (Ftg-gegevensbladen), bijvoorbeeld 3-polig voor 3×230 V, 2-polig L-N voor 1×230 V, 3-polig + N.
- Schneider Electric, Resi9 XB (R9XFH…): gegevensbladen via de bewijs-URL’s in de catalogus. Legrand, Peigne bipolaire équilibré sur 3 phases: term en uitsluiting van hulpcontacten.
- AREI art. 4.4.4.2: reglement, deel 4.
Belangrijk bij elektrische planning
De handleidingen leggen de softwareworkflow uit. Laat ontwerp, uitvoering en documenten waar nodig controleren door een gekwalificeerde elektricien; alleen een erkend controleorganisme voert de officiële keuring uit.
Verder lezen
Aan de slag: van nieuw project tot je eerste pdf
Maak een project aan, kies de plattegrond of het eendraadschema als vertrekpunt, gebruik begeleiding, een sjabloon of AI-grondplanherkenning en maak je eerste conceptpdf.
Automatische planning gebruiken en controleren
Gebruik PlanElec-voorstellen voor verbruikers, schakelketens, kabelroutes, stroomkringen, fasen en de verdeelkast zonder de technische controle over te slaan.